DÜNYA MİMARLIĞININ KALBİNİN ATTIĞI KENT DUBAİ’DE KRİZDEN ETKİLENİYOR

DUBAİ TASARIM MİMARLIKKüresel kriz, tüm piyasalarda olduğu gibi, inşaat sektöründe de büyük bir gerileme yarattı. Dünya mimarlığının kalbinin attığı, pırıltılı kent Dubai, krizden etkilenmiyor gibi görünüyor olabilir. Ancak Guardian yazarı Steve Rose, durumun hiç de böyle olmadığını söylüyor.
Geçtiğimiz gün Dubai’de Atlantis Palm Jumeirah Beach Otel’in açılışı vardı. Dubai’nin bir diğer mimarî harikası olan otelin açılışında, pek çok ünlü sima ve gazeteci de yer aldı.

Açılış ne kadar büyük olsa da, artık olan oldu: Dubai’nin balonu yavaş yavaş sönmeye başladı. Mimarlık camiası, yıllardır Dubai’nin devasa gökdelenlerine, büyük otellerine, akıl almaz ada tasarımlarını hayretle izledi. Birleşik Arap Emirlikleri, dünyayı kıskandırırcasına daha büyük, daha da büyük projelere imza atıyordu. Öyle ki, dünyayı etkisi altına alan küresel kriz, bu ülkeyi etkilemiyor gibiydi.


Ancak ekonomideki çatırdama, artık Dubai’yi de vurmaya başladı. Bu haftanın Architect’s Journal’ında şu haberi okuduk: “Birleşik Arap Emirlikleri’nin emlak piyasası çökmeye başladı. Burada çalışan mimarlar ve mühendisler, proje tasarımlarını dondurmaya ve masrafları kısıtlamaya başladı.”

Dubaili büyük müteahhit firmaları birer birer işçi çıkartmaya başladı. Hatta devasa Burj Dubai’ye imza atan Emaar bile, pek çok işçisinin işine son veriyordu.

Uzun zamandır mimarlık basınını meşgul eden Palm Deira gibi büyük projelerin sonlandırıldığı, Dubai’de çalışan yabancı mimarlık firmalarının da işçi çıkarma ya da bütçede kesinti yapma yoluna gittiği duyuruldu.

10 gün önce Dubai’de olan bir İngiliz mimarla konuştuğumuzda, durumun sandığımızdan da kötü olduğunu öğrendik. Bu mimar, bize şunları söyledi:

“Projeler devamlı değişiyor, orasından burasından çekiştiriliyor. Eğer projeyi finanse edecek zengin bir kaynak bulunamazsa, iptal de edilebiliyor. Pek çok tasarımda bütçe kısıntısına gidiliyor ve binalar daha ucuza satılıyor. Projelere yatırım yapanlar, ilk taksiti ödedikten sonra, ikinciyi ödeyemiyor. İnşa edilmiş pek çok yapı da boş bir şekilde duruyor.”

dubai marina TASARIM MİMARLIK

Bu cümleleri, Dubaili hiçbir resmî makamdan duyamazsınız. Ancak içeriden gelen bilgiler, yapılan açıklamaların yalan olduğunu söylüyor:

“Kimse işini kaybetmek istemiyor, bu yüzden kötü haberler devamlı saklanıyor. Henüz iptal edilmiş bir proje yok, ancak pek çoğu süresiz olarak ‘durdurulmuş’ durumda.”

Dubai’de izlenen “İnşa et, sonrasında gelen olur” felsefesi, şimdiye kadar iyi işlemişti. Şehir, bir anda dünya mimarlığının podyumu haline geldi. Bunda akla hayale gelmeyecek devasa yapıların, büyük reklam kampanyalarını da arkasına alarak göğe doğru yükselmesinin büyük payı vardı. Hatırlarsanız, David Beckham gibi ünlülerin buradaki rezidanslarda ev aldığı haberleri etrafta dolaşıyordu. Peki, aranızda bu ünlüleri Dubai’de gören oldu mu? Ama reklam işe yaramıştı: Dubai’deki projeler, henüz yapım aşamasındayken büyük paralara satıldı. Burada evlerin fiyatı 5 milyon sterline kadar çıkıyordu. Bugün baktığımızda 1,8 milyon sterline kadar gerilediğini görüyoruz.

dubai_hotel TASARIM MİMARLIK

Krizin Dubai’deki inşaatları da vuracağı gerçeği, dünyada da yavaş yavaş fark edilmeye başlandı: Dubai borsası, bu senenin başında 6315 puandan işlem görürken, dün günü 2012 puandan kapattı. Emaar’ın piyasa değeri, bir yılda %79 oranında düşüş gösterdi. Bazı kaynaklara göre, bazı yerlerde arsa fiyatlarında %49’luk düşüş görüldü. Genele baktığımızda fiyatlarda düşüşün %4 civarında olduğunu görüyoruz, ancak krizin etkisinin önümüzdeki dönemde daha fazla olacağını düşünürsek, gidişatın iyi olmadığını söyleyebiliriz.O halde artık felsefe değişti, şimdi “İnşa etme, çünkü hiç kimsenin gelecek kadar parası yok” deme zamanı. Küresel piyasada insanların alım gücünün düşmesi, Dubai’nin turizm sektörünü de fazlasıyla etkileyecektir. Artık çok az insan Dubai standartlarında tatil yapmayı karşılayabilecek. Geçtiğimiz gün iki İngiliz’in plajda seks yapması nedeniyle tutuklanması sonucunda yaşanan skandal da, Dubai’nin hanesine eksi puan olarak yazıldı bile. Söylemeye gerek yok: Yeni açılan Atlantis Palm Jumeirah Beach Otel’in oda fiyatlarında indirime gidildiğini duymak, bizim için sürpriz olmayacak.Dubai’nin üstünü bir kalemde çizemeyiz. Hâlâ dünya mimarlık piyasasında çok güçlü bir yeri var; en azından Londra ve New York gibi şehirlerle karşılaştırdığımızda, durumunun iyi olduğu kesin. Burj Dubai, daha uzun yıllar dünyanın en yüksek yapısı olma unvanını korumaya devam edecektir; zaten hiç kimsenin daha büyüğünü inşa etmek gibi bir isteği de kalmadı. Ancak gerçek şu ki, Dubai’de proje aşamasındaki yapıların şehre kattığı pırıltılı imaj, sadece “imaj” olarak kalmaya devam edecek.

palm-jumeirah dubai tasarım mimarlık

Kaynak: mimdap
Düzenleme: tasarimplus

Sizde Fikirlerinizi Paylaşın

E-Posta adresin asla başkalarıyla paylaşılmaz. Yıldızlı alanlar zorunludur *